We moeten ook niet overdrijven

Ook in eigen land sneuvelen de banen bij bosjes. De begroting zal daar rekening mee moeten houden. Toch staan lang niet alle indicatoren op storm, vinden ze bij de denktank VKW-Metena.

Sinds vorige week treffen we in de kranten dagelijks tabellen aan van het banenverlies in de wereld, en dat gaat vaak met tienduizenden tegelijk. Op de dag dat Caterpillar aankondigde wereldwijd twintigduizend banen te schrappen, sprintte de totaalteller moeiteloos naar zeventigduizend. En dan betreft het alleen nog maar een optelsom van wat grote bedrijven aankondigen. In het zog van elk groot bedrijf komen ook tal van kleinere bedrijven in moeilijkheden, waarvan we de cijfers het vermelden niet waard vinden. In eigen land zijn volgens de federatie van de technologische industrie Agoria alleen in die sector al tienduizend banen bedreigd. De trend lijkt duidelijk en het wordt ook met zoveel woorden goed in de verf gezet: de crisis die we meemaken, lacht met alles wat we al meemaakten sinds de Grote Depressie.

VKW-directeur Johan Van Overtveldt, een econoom die ook de denktank VKW-Metena leidt, vindt de apocalyptische benadering van al dat slechte nieuws overdreven. Uit recente contacten met bedrijven uit diverse sectoren maakt hij op dat lang niet iedereen hetzelfde negatieve beeld koestert: 'Alles wat verbonden is met de autosector zit in zak en as, dat is duidelijk. Maar uit andere hoeken krijg je vaak een veel genuanceerder verhaal. De chemie bijvoorbeeld meldt dat de slechte cijfers van november intussen vrij goed zijn uitgevlakt.'

Zijn collega Geert Janssens legt uit hoe dat komt: 'Bedrijven gebruiken tegenwoordig een heel arsenaal van instrumenten om onmiddellijk op een dalende vraag te reageren: tijdelijke werkloosheid, uitzendarbeid, mensen een poosje met vakantie sturen... De cijfers voor die flexibiliteitsinstrumenten gaan dan pijlsnel de hoogte in en doen de crisis eigenlijk erger lijken dan ze is. De bedrijven leveren intussen uit voorraad. Veel wijst er nu op, dat die voorraden stilaan afgebouwd raken en dat er opnieuw geproduceerd zal moeten worden. De cijfers voor tijdelijke werkloosheid en zo kunnen dan snel ook weer dalen. Harde cijfers over de voorraden krijgen we pas in het voorjaar.'

Dat neemt niet weg dat de Belgische economie dit jaar rekening moet houden met een aanzienlijke daling van de werkgelegenheid. Hoeveel precies, weet niemand. 'Alle gokken zijn goed', vindt Van Overtveldt. Janssens wijst erop dat zowel het Planbureau als de Economische Commissie voor België rekening houden met een verlies van meer dan vijftigduizend banen: 'Het kunnen er dus ook honderdduizend worden.' De begroting zal niet om de gevolgen heen kunnen. Geert Janssens: 'Een baan die verloren gaat, betekent minder inkomsten uit belastingen, geen sociale bijdragen, een effect op de consumptie en dus op de btw, enzovoort. Gemiddeld kost één geschrapte job de begroting 25.000 euro op jaarbasis. Per vijftigduizend jobs moet je de begroting dus voor meer dan één miljard euro corrigeren.' Als de overheid haar begroting wil beheren 'als een goede huisvader', houdt ze ook volgens Van Overtveldt het best rekening met een bbp-krimp van een half procent.

© 2009 Roularta Media Group