Het reddingsplan voor Citigroup

illustratieCitigroup is de op één na grootste bank in de Verenigde Staten en was nog niet zo lang geleden de grootste financiële instelling ter wereld. Deze reus is het laatste slachtoffer geworden van de kredietcrisis. Doordat de Amerikaanse huizenmarkt in het slop blijft, dalen de activa van de Citigroup gestaag. Om een faling tegen te gaan, grijpt de Amerikaanse overheid in.

Blootstelling aan de hypotheekmarkt

Op de actiefkant van Citigroup staat een gigantisch portfolio van, bedrijfs-, hypothecaire, kredietkaartleningen, en dergelijke meer. De laatste jaren namen zogenaamde collateralized debt obligations (CDO's) evenwel een erg prominente plaats in in de portefeuille. Kort samengevat betekent dit dat de groep erg actief was in de Amerikaanse hypotheekmarkt via gesecuriseerde producten. Naargelang het jaar vorderde, en de hypotheekmarkt in steeds zwaardere klappen kreeg, liepen de verliezen van de bankgroep op. Citigroup kondigde, ongeveer gelijktijdig met persberichten over de gezonde liquiditeitspositie van de bank, verregaande saneringen en herstructureringen aan. Zo zouden er wereldwijd ruim 50.000 banen sneuvelen. Bovendien stelde de overheid 25 miljard ter beschikking.

Noodzaak tot ingrijpen

Het vertrouwen bleek evenwel maar moeilijk te herstellen. De markt bleef bedenkingen hebben over de waarde van een groot aantal financiële producten van Citigroup. In één week tijd verloor het aandeel 60 procent van haar waarde. Indien ongeruste spaarders massal geld zouden terugtrekken, dreigt de bankgroep overkop te gaan. Aangezien het faillissement van een dermate grote bank met vertakkingen in meer dan 100 landen en 200 miljoen klanten het mondiale financieel stelsel in gevaar zou brengen, grijpen de beleidsvoerders in. De overheid en Citigroup hebben voor 306 miljard dollar beschadigde activa geïdentificeerd. De eerste 29 miljard verliezen van die beschadigde activa komen op rekening van Citigroup. Voor mogelijke additionele verliezen komt de overheid voor 90 procent tussenbeide. Bovendien pompt de overheid 20 miljard dollar in Citigroup, na dat er al eerder 25 miljard dollar werd geïnjecteerd. De markt reageerde positief. De aandelenkoers veerde op na de bekendmaking van dit plan en Citigroup is uit de onmiddellijke problemen.

Twee kanttekeningen

Allereerst is het opvallend dat de Amerikaanse overheid besluit om kapitaal te injecteren in Citigroup in plaats van besmette activa direct over te kopen. Dit staat haaks op hun eerdere beleidsplannen zoals geformuleerd werd in het Paulson plan en is meer in lijn met reddingsplannen doorheen de Europese Unie. Blijkbaar krijgt "de Europese aanpak" meer aanhangers in de VS.

Een tweede kanttekening is de nauwe samenhang tussen de kredietcrisis en de Amerikaanse huizenmarkt. Een constante doorheen de financiële crisis is de kwetsbaarheid van instellingen die actief zijn of waren op deze markt. Hypotheekleningen, en allerlei afgeleide producten van hypotheekleningen, blijven waarde inboeten zo lang de huizenprijzen in dalende lijn zijn. En zo lang huizenprijzen in vrije val zijn, moeten instellingen zoals Citigroup hun portefeuille afboeken en ontstaat er een chronisch liquiditeitstekort. Het is niet uitgesloten dat nog extra liquiditeit of overheidswaarborg noodzakelijk wordt indien huizenprijzen nog verder de dieperik ingaan.